Fosfatidylserine voor ouderen met depressie

Fosfatidylserine voor ouderen met depressie

Mensen die op latere leeftijd een depressie krijgen zijn vaak minder goed te behandelen met antidepressiva. Suppletie met fosfolipiden kan dan zinvol zijn, temeer daar de lichaamseigen biosynthese van fosfolipiden bij ouderen afneemt. Sinds decennia is de effectiviteit van fosfatidylserine bij ouderen met geheugen- en concentratieproblemen bekend. In een Japanse studie werd bekeken of fosfolipiden met omega 3-vetzuren uitkomst zou kunnen bieden voor ouderen die onvoldoende baat hadden bij antidepressiva.

Depressie bij ouderen is een veelvoorkomend probleem. Ongeveer 2-3% van de Nederlandse ouderen lijdt aan een ernstige depressie en 15-20% heeft een lichte vorm[1].Mensen die op latere leeftijd een depressie krijgen, hebben een grotere kans om niet (voldoende) op therapie met antidepressiva te reageren (non-responders)[2]. Echter is er tot op heden geen enkele klinische studie gepubliceerd naar de medicamenteuze vervolgstappen bij non-responders op een antidepressivum[3]. Recent Japans onderzoek laat zien dat toepassing van lipiden, waaronder fosfatidylserine, bij ouderen met depressie die onvoldoende reageren op antidepressiva, mogelijk zinvol is[2].

Fosfatidylserine belangrijk nutriënt voor de hersenen
Fosfolipiden zijn essentieel voor een normale neuronale activiteit. Fosfatidylserine en fosfatidezuur zijn belangrijke bouwstenen voor celmembranen en voor hersencellen in het bijzonder. Fosfatidylserine wordt beschouwd als een van de meest belangrijke nutriënten voor de hersenen die een gunstige invloed hebben op de overdracht van zenuwprikkels (neurotransmissie) via acetylcholine, dopamine, serotonine en noradrenaline. Daarnaast kan fosfatidylserine negatieve effecten van een hoog cortisol door chronische stress op het geheugen verminderen.

In principe kan het lichaam de stof zelf aanmaken. Vanaf het vijftigste levensjaar neemt de aanmaak van fosfatidylserine echter af en kan het voor ouderen een semi-essentieel nutriënt worden. Als de hersenen onvoldoende fosfatidylserine tot hun beschikking hebben, kunnen er klachten ontstaan, zoals geheugen- en concentratieproblemen[4].Verschillende groepen ouderen kunnen baat hebben bij suppletie van een fosfolipidencomplex met fosfatidylserine en fosfatidezuur, waaronder mensen met Alzheimer, en mogelijk ook ouderen met een depressie[2,5].

Fosfatidylserine en omega 3-vetzuren
In de Japanse studie namen achttien 65-plussers met een ernstige depressie deel. Zij waren allen gedurende minimaal zes maanden behandeld met antidepressiva, echter zonder voldoende resultaat.

De deelnemers kregen gedurende twaalf weken driemaal daags een supplement met 100 mg fosfatidylserine en 200 mg omega 3-vetzuren als belangrijkste componenten. Iedere vier weken werd de ernst van de depressie gemeten middels de 17-item Hamilton depression scale (HAM-D17). Op deze dagen werd tevens de cortisolspiegel bepaald door middel van een speekseltest na het wakker worden en 1, 2 en 3 uur na het opstaan.

De cortisolspiegel werd vergeleken met de waarden van achttien ouderen zonder depressie (controlegroep). Het meten van cortisol is interessant, omdat een verhoogde cortisolspiegel en het daarmee gepaard gaande verstoorde slaap-waakritme vaak wordt gezien bij depressie[2]. Achttien ouderen met succesvol behandelde depressie fungeerden als tweede controlegroep.

Na twaalf weken was de HAM-D17 van de groep met ernstige depressie lager dan aan het begin van de studie. Opvallend was dat de score bij ongeveer de helft van de deelnemers met minder dan 25% afnam (non-responders), terwijl de andere helft een significant grotere verbetering liet zien (responders). Deze verschillen werden duidelijk vanaf acht weken gebruik van het supplement.

Aan het begin van de studie hadden alle deelnemers een verhoogde cortisolspiegel ten opzichte van de controlegroep. Na acht weken was de cortisolspiegel bij de responders genormaliseerd en hadden zij een verbeterd slaap-waakritme. Bij de non-responders bleef cortisol gedurende de studie verhoogd[2].

De functie van fosfatidylserine in de hersenen hangt nauw samen met het omega 3-vetzuur DHA. Circa 20-30% van het fosfatidylserine in de grijze stof van de hersenen bevat DHA[4]. De wetenschappers concluderen dat gezamenlijke suppletie van fosfatidylserine en omega 3-vetzuren daarom mogelijk zinvol is bij ouderen met een depressie die onvoldoende reageren op antidepressiva[2]. Fosfatidylserine uit soja is veilig in te zetten bij ouderen en wordt goed verdragen.

Bij ouderen kan chronische (milde) stress een medeoorzaak zijn voor een depressie. Een experimentele studie wijst erop dat chronische, milde stress blijvende en irreversibele schade kan geven aan de structuur van fosfolipiden, die ook niet meer te herstellen is door antidepressiva[6].

Bronnen:
1. Cijfers depressie ouderen en goede organisatie van zorg | Kennisplein Zorg voor Beter https://www.zorgvoorbeter.nl/depressie/cijfers-ouderen.
2. Komori T. The effects of phosphatidylserine and omega-3 fatty acid-containing supplement on late life depression. Ment Illn. 2015;7(1):7–11.
3. Goedkeuring D, Stuurgroep L, Verantwoording T, richtlijn R. Titel: ADDENDUM Ouderen bij de MDR Depressie (1.0).
4. Glade MJ, Smith K. Phosphatidylserine and the human brain. Vol. 31, Nutrition. Elsevier Inc.; 2015. p. 781–6.
5. Moré MI, Freitas U, Rutenberg D. Positive Effects of Soy Lecithin-Derived Phosphatidylserine plus Phosphatidic Acid on Memory, Cognition, Daily Functioning, and Mood in Elderly Patients with Alzheimer’s Disease and Dementia. Adv Ther. 2014 Dec 19;31(12):1247–62.
6. Depciuch J, Sowa-Kucma M, Nowak G, et al. Qualitative and quantitative changes in phospholipids and proteins investigated by spectroscopic techniques in animal depression model. Spectrochim Acta A Mol Biomol Spectrosc. 2017 Apr 5;176:30-37.

Met dank aan https://springfieldnutra.com/



Wij gebruiken cookies om onze website beter af te stemmen op uw voorkeur. Dat surft gemakkelijker. Gaat u hiermee akkoord? Ja Nee Meer over cookies »
← Keer terug naar de backoffice    Professioneel advies en snelle levering ... Ontvang 5 % extra korting bij aankoop vanaf € 100 ... Gratis levering in België vanaf € 49 ... Veilig winkelen en geen extra kosten Verbergen